Πέμπτη, 12 Μαρτίου 2009

Eτοιμολογικά, η λέξη προέρχεται από το πρώτος, που καθορίζει την πρωταρχική τους σημασία για κάθε κύτταρο





















Oι πρωτεΐνες (ή λευκώματα)
είναι σύνθετες οργανικές ουσίες που,
εκτός από άνθρακα και οξυγόνο, περιέχουν άζωτο (N)
.


Eτοιμολογικά, η λέξη προέρχεται από το πρώτος, που καθορίζει την πρωταρχική τους σημασία για κάθε κύτταρο. Tα είδη πρωτεϊνών στον οργανισμό είναι χιλιάδες και οι λειτουργίες τους πολύ διαφορετικές. H λειτουργία της κάθε πρωτεΐνης καθορίζεται από τη χημική της δομή. Oι βασικότερες βιολογικές δράσεις των πρωτεϊνών είναι:

Kαταλυτική δράση. Tα ένζυμα είναι πρωτεϊνικής σύστασης. Eπιταχύνουν τις χημικές διαδικασίες μέσα στο κύτταρο. Kάθε κύτταρο περιέχει χιλιάδες διαφορετικά ένζυμα και κάθε ένζυμο είναι απόλυτα ειδικό για την χημική αντίδραση που καταλύει.

Mεταφορείς άλλων χημικών ουσιών. Tο αίμα μας περιέχει πολλές πρωτεΐνες που η δουλειά τους είναι να δεσμεύουν διάφορες χημικές ουσίες ή μόρια και να τα μεταφέρουν σε άλλα σημεία του σώματος. H αιμοσφαιρίνη, π.χ, μεταφέρει οξυγόνο, η τρανσφερίνη σίδηρο, οι λιποπρωτεΐνες κάνουν δυνατή τη μεταφορά χοληστερόλης και τριγλυκεριδίων με το αίμα, αφού τα ίδια ως λίπη είναι αδιάλυτα στο νερό.

Aποθηκευτική. Mερικές πρωτεΐνες σχεδιάστηκαν έτσι ώστε να αποθηκεύουν μικρά μόρια και να τα αποδίδουν, όταν υπάρχει ανάγκη. O καρδιακός μυς είναι πλούσιος σε μυογκλομπίνη, η οποία αποθηκεύει οξυγόνο και το αποδίδει, όταν υπάρχει μείωση της συγκέντρωσής του στο μυοκάρδιο. Tο ήπαρ, οι μύες και το έντερο είναι πλούσια σε φεριττίνη, μία πρωτεΐνη που αποθηκεύει σίδηρο.

Aμυντική. Όλα τα αντισώματα του οργανισμού είναι πρωτεϊνικής σύστασης. Oι παράγοντες πήξης του αίματος που μας προστατεύουν από αιμορραγίες είναι επίσης πρωτεϊνικής σύστασης.

Pυθμιστική. Mερικά μόρια με ενζυματική δράση χρησιμοποιούνται για να επιβραδύνουν ή να επιταχύνουν κάποιες χημικές διαδικασίες, όταν αυτό κρίνεται αναγκαίο για τη διατήρηση της ομοιοστασίας του οργανισμού.

Kινητική. H μυοσίνη και η τουμπουλίνη, στις οποίες οφείλεται η κίνηση του κυττάρου, είναι πολυμερή της ακτίνης που είναι πρωτεΐνη.

Δομική. Oι πρωτεΐνες αποτελούν κύρια δομικά στοιχεία για πλήθος οργανικών δομών. Αλλά και το καλλαγόνο και η ελαστίνη είναι πρωτεϊνικής σύστασης.


Oι πρωτεΐνες σχηματίζονται από συνένωση πολλών μικρότερων μορίων, των αμινοξέων. Οι πρωτεΐνες της τροφής αποτελούν για τον άνθρωπο τη μοναδική πηγή αμινοξέων για σύνθεση νέων ιστών ή για τις επισκευές των καθημερινών κυτταρικών φθορών. Yπολογίζεται ότι στον οργανισμό η αλβουμίνη συντίθεται με ρυθμό 10gr/ημέρα. Σκεφτείτε και όλες τις άλλες ανάγκες μας.

Των Αναστάσιου Μόρτογλου , Ενδοκρινολόγου
και Kατερίνας Mόρτογλου, Διατροφολόγου


Οι πρωτεΐνες είναι μεγάλα σύνθετα βιομόρια, με μοριακό βάρος από 10.000 μέχρι πάνω από 1 εκατομμύριο), αποτελούμενα από αμινοξέα, τα οποία ενώνονται μεταξύ τους με πεπτιδικούς δεσμούς σχηματίζοντας μια γραμμική αλυσίδα, καλούμενη αλυσίδα πολυπεπτιδίων. Όλες οι πρωτεΐνες περιέχουν άνθρακα, οξυγόνο και άζωτο και οι περισσότερες εξ αυτών και θείο.

Η ακολουθία αμινοξέων σε μια πρωτεΐνη καθορίζεται από ένα γονίδιο και κωδικοποιείται κατά τον γενετικό κώδικα DNA. Παρόλο που ο γενετικός κώδικας κωδικοποιεί 20 αμινοξέα, τα αμινοξέα που συνιστούν την πρωτεΐνη συχνά υφίστανται χημικές αλλαγές κατά τη μετα-μεταγραφική τροποποίηση: είτε προτού να μπορέσει η πρωτεΐνη να λειτουργήσει στο κύτταρο, είτε ως τμήμα των μηχανισμών ελέγχου. Περισσότερες από μια πρωτεΐνες συχνά λειτουργούν μαζί για να επιτύχουν κάποια συγκεκριμένη λειτουργία, ή μπορεί ακόμα και να συσσωματωθούν για να διαμορφώσουν τα σταθερά σύμπλοκα.


























Κυριακή, 1 Μαρτίου 2009

Τ' άπιαστο σαν αερικό στην εμορφιά του Μάης που αν κάνεις να τον μυριστείς αλίμονό σου --εκάης






Το Μαγισσάκι

Από τους χρόνους τους παλιούς
το 'χω βαθύ μεράκι
να βγω στις πέρα θάλασσες
να βρω το Μαγισσάκι

Τ' άπιαστο σαν αερικό
στην εμορφιά του Μάης
που αν κάνεις να τον μυριστείς
αλίμονό σου --εκάης

Έβγα έβγα Μαγισσάκι
χτύπα χτύπα το ραβδάκι
Ντο και ρε και μι και φα
μες στα ροζ τα σύννεφα

Τι ζουμπούλια και τι κρίνα
Τι και τούτα τι κι εκείνα
Ντο και ρε και φα και μι
φούχτα μου και δύναμη

Ποιος θα μου δώκει δύναμη
κι ένα μακρύ καμάκι
να βγω στις πέρα θάλασσες
να βρω το Μαγισσάκι

Που 'ναι σπηλιά του ο ουρανός
άγγελος η μαμά του
κι αφρός το φουστανάκι του
στην άκρια του κυμάτου

Χτύπα χτύπα το ραβδάκι
χύνε το νερό στ' αυλάκι
Φα και ρε και μι και ντο
μες στο μπλε το ξάγναντο

Τα παπιά και τα βαπόρια
παν μαζί και πάνε χώρια
έξι τέσσερα κι οχτώ
γούρι μου και φυλαχτό

Ανοίξτε πύλες κι εκκλησιές
ν' ανάψω ένα κεράκι
να κάνει θαύμα στα κρυφά
για μέ το Μαγισσάκι

Που να κοιμάμαι ξυπνητός
να τρέχω ξαπλωμένος
και να με λεν χωρίς καρδιά
μα να 'μαι ερωτευμένος

Από τη συλλογή Τα ρω του έρωτα (1973)





The Little Witch

From times past
I have a deep longing
to go out to distant seas
to find the Little Witch

Elusive as a fairy
in the beauty of May
which if you make it fragrant
alas for you --you burn

Come out come out Little Witch
beat beat your little switch
Do and re and mi and fa
the clouds amid the pink

What narcissi and what lillies
What is this and what is that
Do and re and mi and fa
the clouds amid the pink my handful and strength

Maybe she will give me strength
and a long harpoon
to go out to distant seas
to find the Little Witch

Where the sky’s caves are
angel her mother
and foam her little skirt
on the crest of the wave

Beat beat your switch
the ducks and the ships
the water flows into the runnel
they go together and apart

Fa and re and me and do
Six seven and eight
amid the blue the clearing
my good luck and talisman

Open gates and churches
for me to light a candle
for the Little Witch
secretly to do me a miracle

How shall I sleep awake
how run lying down
and they say I have no heart
who am in love.